AKTUALNOŚCI

Kiedy znak graficzny wprowadza w błąd?

Kwi 16, 2019

Uwagi do wyroku Sądu z 11 kwietnia 2019 r. (sygn. akt T‑477/18)

Ocena podobieństwa znaków graficznych najczęściej jest trudniejsza niż znaków z elementami słownymi. W przypadku tych drugich w orzecznictwie wypracowano wiele zasad, pomocnych w ustaleniu czy znaki są podobne w sposób prowadzący do ryzyka konfuzji. Inaczej jest w przypadku znaków graficznych. Analizując orzecznictwo (EUIPO i sądów europejskich), można odnieść wrażenie, że ocena podobieństwa tych znaków jest w większej mierze subiektywna.  Mają na nią duży wpływ również inne okoliczności uwzględniane w ocenie ryzyka konfuzji, przed wszystkim podobieństwo towarów, którymi opatrywane są porównywane znaki.

Dobrą ilustracją problemu jest wyrok wydany w omawianej sprawie, w której doszło do konfliktu przedstawionych w tabeli znaków graficznych.

Oba znaki miały oznaczać identyczne lub bardzo podobne usługi związane przede wszystkim z odpadami i recyclingiem (klasa 35, 40, 42). Uprawniony do znaku wcześniejszego wniósł sprzeciw wobec zgłoszenia znaku późniejszego ze względu na przesłankę ryzyka wprowadzenia w błąd. Wydział Sprzeciwów EUIPO uznał, że w sprawie nie zachodzi ryzyko wprowadzenia w błąd ze względu na brak podobieństwa oznaczeń. Izba Odwoławcza uznała jednak, że znaki są podobne ze względu na podobieństwo elementów graficznych, tj. podobnego kształtu butelki i strzałki skierowanej w lewą stronę, oraz że w sprawie należy wziąć pod uwagę identyczność lub podobieństwo towarów i usług, dla których zgłoszono znaki.  W konsekwencji, decyzja Wydziału Sprzeciwów została uchylona i sprawę przekazano do ponownego rozpoznania. Decyzja Izby Odwoławczej została zaskarżona do Sądu (General Court).  

Sąd stanął na stanowisku, że znaki należy uznać za podobne, oraz że podobieństwo kształtuje się na przeciętnym (a nie niskim) poziomie. Podobieństwa, ocenianego na płaszczyźnie graficznej i koncepcyjnej, nie wyklucza niski poziom dystynktywności elementów wspólnych oznaczeń, tj. butelki i strzałki, które są typowe dla usług objętych porównywanymi znakami. Zdaniem Sądu różnice występujące pomiędzy oznaczeniami ulegną zatarciu ze względu na jedną z zasad oceny ryzyka konfuzji, tj. tzw. test niedoskonałej pamięci odbiorcy znaków. Ryzyka konfuzji nie wyłącza również fakt, że usługi objęte zgłoszeniem skierowane są również do odbiorców profesjonalnych, których cechuje wyższy poziom uwagi.

Rozstrzygnięcie jest z pewnością dyskusyjne. Wydaje się, że mogła o nim zdecydować przede wszystkim identyczność usług objętych zgłoszeniem i słusznościowe uznanie, że w takiej sytuacji, znaki nie powinny współistnieć w obrocie, nawet jeśli oba cechuje niska dystynktywność. Znaki z pewnością budzą pewne skojarzenia, są w jakimś stopniu podobne graficznie i niosą podobną treść. Pytanie, czy jest to podobieństwo, które należy uznać za prowadzące do ryzyka konfuzji? W obu oznaczeniach zastosowano elementy o niskiej dystynktywności ć,, czy wręcz opisowe w stosunku  do opatrywanych nimi usług, a zatem znak powinien korzystać z wąskiego zakresu ochrony. Ponadto, znak wcześniejszy składa się dodatkowego wizerunku puszki, którego nie można uznać za nieistotny, choćby ze względu na to, że tworzy wraz z butelką kompozycyjną całość. Co ciekawe, w wyroku Sąd na potwierdzenie swoich wniosków wskazał sprawy, których nie można uznać za adekwatne do rozpatrywanej sprawie. Przywołał wyrok z 18 września 2014 r. w sprawie Polo/Lauren (sygn. akt  T‑265/13), gdzie podstawą sprzeciwu było naruszenie praw do znaku renomowanego, a nie podobieństwa prowadzącego do ryzyka konfuzji, zatem do stwierdzenia kolizji wystarczył mniejszy stopień podobieństwa oznaczeń.

Podobne trudności w ocenie podobieństwa znaków graficznych napotkały polskie sądy, m.in. w sprawach o naruszenie graficznego znaku BP.

W obu sprawach Sąd I instancji uznał, że oznaczenia osób trzecich używane dla oznaczenia stacji benzynowych, tj. towarów i usług identycznych jak zarejestrowany znak BP, są podobne do znaku towarowego tej spółki. Sąd uznał, że pomimo wyraźnych różnic na płaszczyźnie graficznej, należy  uznać, że znaki mogą wprowadzać w błąd.

Wydaje się, że w tych sprawach rozstrzygnięcia zostało podyktowane bardziej zasadami słuszności w oparciu o całościową ocenę ryzyka konfuzji niż rzeczywistym podobieństwem znaków. Należy podkreślić, że wyroki w obu sprawach zapadły w oparciu o przesłankę ryzyka konfuzji, a nie naruszenie praw do znaku renomowanego. Jeśli ocenie poddawane byłoby naruszenie praw do znaku renomowanego, wydaje się, że rozstrzygnięcia nie budziłyby wątpliwości ze względu na niższy stopień podobieństwa wymagany do stwierdzenia naruszenia praw do znaków.

Zobacz też:

Tarcza 3.0 i IP

Polski Parlament przyjął kolejną ustawę o tzw. tarczy antykryzysowej, która zawiera szczególne regulacje prawne związane z pandemią COVID-19. („Tarcza 3.0”). Przepisy te obowiązują od 16 maja 2020 r

Kontakt

Serdecznie zapraszamy do kontaktu z jednym z naszych biur w Warszawie i Gdańsku

Gdańsk

ul. Nowe Ogrody 37A/1,

80-803 Gdańsk
tel. +48 (58) 526 55 44
fax +48 (58) 526 55 99

Warszawa

ul. Sobieszyńska 35,
00-764 Warszawa
tel. +48 664 948 372
fax +48 (58) 526 55 99

Formularz kontaktowy

7 + 12 =